Góc làm việc tại nhà: đặt ở đâu và làm sao tan ca được
Bài trước nói phong thủy văn phòng. Bài này nói chỗ làm việc mà ngày càng nhiều người dùng: một góc trong chính nhà mình.
Bài toán ở đây không phải chỗ ngồi đẹp, mà là tách được giờ làm khỏi giờ nghỉ trong cùng một căn phòng.
Chọn chỗ: thứ tự ưu tiên
- Phòng riêng nếu có — tốt nhất, vì đóng cửa được.
- Một góc cố định trong phòng khách hoặc phòng phụ.
- Góc trong phòng ngủ — chấp nhận được nếu tách được bằng cách bố trí.
- Bàn ăn — chỉ nên là giải pháp tạm.
Điểm bốn hay bị dùng lâu dài, và nó có hai cái hại: phải dọn đi dọn lại mỗi bữa, và chỗ ăn của cả nhà bị chiếm.
Nếu phải đặt trong phòng ngủ
Rất nhiều nhà không có lựa chọn khác. Mấy cách giảm hại:
- Không nhìn thấy giường khi ngồi làm, và tốt hơn là không nhìn thấy bàn khi nằm.
- Tấm ngăn, kệ sách, hoặc rèm tạo ranh giới nhìn thấy được.
- Che bàn lại khi hết giờ — một tấm vải cũng đủ báo hiệu cho đầu mình rằng ngày làm đã xong.
- Đèn riêng cho bàn, tắt khi tan ca, để phòng đổi trạng thái.
Điểm ba nghe hình thức nhưng có tác dụng thật: não cần một tín hiệu nhìn thấy được để chuyển chế độ.
Hướng bàn
Theo nếp quen thuộc và cũng theo lẽ thường:
- Lưng dựa tường, không quay lưng ra cửa hoặc ra lối đi — ngồi mà sau lưng có người qua lại thì khó tập trung.
- Thấy được cửa mà không đối diện thẳng.
- Không quay mặt sát tường nếu tránh được; nhìn ra khoảng thoáng đỡ mỏi mắt hơn.
- Cửa sổ ở bên chứ không phía trước hay sau — phía trước thì chói, phía sau thì bóng đổ lên màn hình.
Điểm cuối là điều chỉnh có hiệu quả rõ nhất mà tốn ít công nhất.
Ánh sáng
- Ánh sáng chung cho phòng, cộng đèn bàn riêng.
- Đèn bàn đặt phía tay không thuận, để tay viết không đổ bóng.
- Tránh đèn chiếu thẳng vào màn hình.
- Buổi tối đừng chỉ dùng ánh sáng màn hình trong phòng tối; chênh lệch sáng tối làm mắt mỏi nhanh.
Ghế và bàn: phần ảnh hưởng tới người nhiều nhất
Đây là khoản đáng chi hơn mọi thứ khác trong bài, vì nó tác động tới cơ thể hằng ngày:
- Ghế có tựa lưng, cao vừa để chân đặt phẳng xuống sàn.
- Màn hình ngang tầm mắt — kê sách lên nếu cần, đây là cách sửa miễn phí.
- Khuỷu tay khoảng vuông góc khi gõ phím.
- Đứng dậy đi lại mỗi khoảng thời gian; không tư thế nào tốt nếu giữ nguyên hàng giờ.
Tiếng ồn và người trong nhà
- Thống nhất với cả nhà giờ nào là giờ làm, nhất là nhà có trẻ nhỏ.
- Một dấu hiệu quy ước — cửa đóng, đèn bàn bật — dễ nhớ hơn lời nhắc.
- Tai nghe cho lúc cần tập trung.
- Sắp việc cần yên tĩnh vào khung giờ nhà vắng nhất.
Họp trực tuyến
- Ánh sáng phía trước mặt, không phải sau lưng — ngồi lưng cửa sổ là thành cái bóng.
- Phía sau gọn, không có đồ riêng tư trong khung hình.
- Máy đặt ngang tầm mắt.
- Biết trước chỗ nào trong nhà bắt sóng tốt.
Tan ca: phần khó nhất
Làm ở nhà thì không có quãng đường về để đánh dấu hết ngày, nên phải tự tạo:
- Giờ dừng cố định, và dừng thật.
- Dọn bàn hoặc che lại.
- Tắt đèn bàn.
- Ra khỏi phòng một lúc, dù chỉ đi bộ mấy phút.
- Không mang máy tính lên giường.
Bốn việc đầu mất chưa tới năm phút, và chúng làm được thứ mà không cách bố trí nào làm thay được: báo cho mình biết là hết giờ.
Cây và không khí trong góc làm việc
Ngồi một chỗ nhiều giờ thì chất lượng không khí quanh chỗ ngồi đáng để ý:
- Mở cửa lấy khí vài lần trong ngày — phòng đóng kín cả buổi làm người uể oải, và đây là nguyên nhân dễ sửa nhất.
- Không đặt bàn ngay luồng máy lạnh thổi thẳng vào gáy hoặc vào lưng.
- Một chậu cây nhỏ — chọn loại chịu được trong nhà và ít cần chăm; đừng chọn loại phải tưới đều nếu mình hay quên.
- Nhà có trẻ nhỏ hoặc vật nuôi thì hỏi kỹ loại cây trước khi mua, vì có loại không nên để trong tầm với.
Điểm đầu quan trọng hơn cả ba điểm sau cộng lại, và nó không tốn đồng nào.
Nhà chật: vài cách tạo chỗ làm mà không thêm bàn
- Bàn gấp gắn tường — mở ra khi làm, gập lại khi xong; hợp với nhà nhỏ và cũng tự tạo mốc tan ca.
- Tận dụng bậu cửa sổ hoặc mặt tủ ngang tầm, kèm ghế đúng chiều cao.
- Xe đẩy nhỏ đựng đồ nghề, đẩy ra khi làm và cất đi khi xong.
- Dùng chung bàn theo giờ nếu nhà có hai người cùng làm ở nhà, thay vì kê hai bàn chật cả phòng.
Điểm đầu giải quyết được cả hai vấn đề của bài này cùng lúc — chỗ ngồi và ranh giới giờ giấc.